Aktualności Behawiorysta radzi Polecane

Dlaczego pies się boi?

„Bo taki już jest” – słyszę najczęściej od opiekunów psów. Bo “boi się od zawsze, bo to biedak ze schroniska, stary i już nic nie da się zrobić”. Zwierzęta instynktownie unikają niebezpieczeństwa i boją się tego, co dla nich nieznane. Wybuch petardy, obca – wymachująca rękami – osoba, to sytuacje, które zazwyczaj dzieją się nagle i są dla psa zaskoczeniem. Odczuwa on wtedy niepokój, uczucie napięcia i zagrożenia. Lęk i unikanie są więc naturalnymi reakcjami na potencjalnie szkodliwy bodziec.

OBJAWY LĘKU

  • sygnały uspokajające (ziewanie, odwracanie się, oblizywanie warg)
  • piszczenie, skomlenie
  • szczekanie, warczenie
  • rozszerzenie źrenic, cofnięcie uszu, szczelnie zamknięty pysk
  • napięcie mięśni
  • intensywne ślinienie
  • ziajanie
  • otrząsanie się

Gdy zauważysz u swojego psa którykolwiek z objawów lęku, to połowa sukcesu za Tobą. Bo właśnie odczytałeś, że Twój zwierzak się czegoś przestraszył albo sytuacja, w której się znajduje, nie jest dla niego komfortowa i możesz odpowiednio wcześnie zareagować. Oczywiście każdy objaw należy interpretować pod kątem konkretnej sytuacji. Psy ziewają też dlatego, że są zmęczone a szczekają bo chcą wymusić żarcie. Jednak gdy w Twoim domu pojawia się małe biegające dziecko, a pies nagle zaczyna się intensywnie oblizywać, ziewać i odwracać, to jest to jasny komunikat, że nie czuje się bezpiecznie.

Możemy wyróżnić 4 zachowania lękowe u psa:

Ucieczka – jest pierwszym wyborem psa w sytuacji potencjalnego zagrożenia, jeśli będzie miał taką możliwość (nie będzie na smyczy czy w zamkniętym pomieszczeniu).

Zastyganie – występuje wtedy, kiedy pies nie ma możliwości ucieczki ale nie chce walczyć.

Walka – następuje w momencie, gdy zwierzęciu nie pozostawiono innego wyboru, jest skrępowane lub nie ma gdzie uciec.

Zachowania zastępcze – w sytuacji zagrożenia rozpoczęcie zachowania zupełnie nie związanego z sytuacją np. intensywne węszenie w trawie w celu pokazania, że zwierzę nie ma złych zamiarów, jednak odczuwa dyskomfort lub jest zestresowane.

CO POWODUJE LĘKI U PSA

  1. Brak socjalizacji czyli brak poddawania zwierzaka różnym bodźcom, z którymi powinien się zapoznać i oswoić np. różnego rodzaju dźwięki, powierzchnie, obce osoby czy zwierzęta. Psy, które w odpowiednim czasie (3-12 tydzień życia) nie zostaną zsocjalizowane z otoczeniem, w przyszłości mają ogromne problemy z poznawaniem świata.
  2. Zbyt wczesne oddzielenie szczeniąt od matki – szczenię bardzo dużo uczy się od matki i rodzeństwa. Żadna terapia behawioralna nie jest w stanie nadrobić braków powstałych w wyniku zabrania szczeniaka od matki przed 8 tygodniem życia.
  3. Przemoc/karanie – doświadczenia związane z nieodpowiednim, agresywnym traktowaniem zwierząt przez człowieka. Takie psy należy otoczyć szczególną, troskliwą opieką i pokazać im, że człowiek nie jest potworem.
  4. Traumatyczne doświadczenia – zdarzenia, które w swoim czasie wywołały u psa tak negatywny stan emocjonalny, że odbiły się w jego psychice na tyle, że każdy bodziec skojarzony z tym doświadczeniem będzie przywoływał te negatywne emocje (np. zrobił się przeciąg, drzwi trzasnęły, na psa upadła doniczka).
  5. Skojarzenia – tak samo jak pies uczy się komendy „siad”, „waruj”, zostań”, tak nauczy się, że wsiadanie do samochodu to wyjazd do weterynarza a wejście do łazienki to kąpiel. Dlatego warto zabierać psa samochodem na super wycieczki a czasem bez powodu zaprosić do łazienki, podać smakołyk i wyjść.
  6. Ból, choroba, podeszły wiek – zwierzęta odczuwają że są słabsze i nie są w stanie się obronić przed potencjalnym zagrożeniem. Dlatego unikają kontaktu i wykazują objawy lęku. W tym przypadku przed rozpoczęciem terapii behawioralnej konieczna jest diagnoza weterynaryjna.
  7. Geny – uwarunkowania genetyczne spowodowane niezapewnieniem odpowiednich warunków rozmnażanym psom. Dotyczy to przede wszystkim pseudo-hodowli, w których suki traktowane są jak maszyny produkcyjne.

W przypadku psów adoptowanych czy przygarniętych z ulicy bardzo ciężko jest dojść do przyczyny ich zachowań lękowych. Równie ciężko jest ocenić, na jakim etapie życia zwierzę zostało odebrane od matki i czy między 3 a 12 tygodniem swojego życia było poddane odpowiedniej socjalizacji. Te niewiadome stawiają przed nami ogromne wyzwanie. Jeśli Twój pies, w nowych sytuacjach wykazuje wyżej wymienione objawy lęku, możesz nauczyć się mowy ciała zmniejszającej u niego lęk.

SPOSOBY NA ZMNIEJSZENIE LĘKÓW U PSA:

  1. Nie wymuszaj kontaktu – pozwól psu zdecydować, czy chce się z Tobą przywitać, czy ma ochotę na pieszczoty lub zabawę.
  2. Stań bokiem – dla przestraszonego psa ustawienie się naprzeciw jest prowokujące. Wystarczy choćby odwrócić głowę i pies odczyta ten sygnał „nie jestem dla Ciebie zagrożeniem”.
  3. Nie patrz psu prosto w oczy – takie zachowanie w psim języku jest odbierane jako grożenie. Staraj się unikać kontaktu wzrokowego z przestraszonym futrzakiem.
  4. Nie pochylaj się nad psem – jeśli chcesz założyć psu obrożę, pogłaskać go czy przytrzymać – po prostu ukucnij.
  5. Nie wykonuj gwałtownych ruchów – zwierzęta są bardzo wyczulone na tym punkcie, boją się nieskoordynowanych, szybkich ruchów.
  6. Nie głaszcz psa po głowie – psy tego nie lubią, zwłaszcza gdy robi to obca osoba. Jeśli już musisz pogłaskać przestraszonego psa rób to od dołu, pod pyskiem, bardzo powolnymi ruchami.
  7. Nie pokazuj zębów – ten sposób może wydać się śmieszny, ale w psim języku pokazywanie zębów, zwłaszcza przednich, to groźba.

Jeśli żaden ze sposobów podanych powyżej nie działa uspokajająco na Twojego zwierzaka, warto zastanowić się nad indywidualną terapią behawioralną, ukierunkowaną bezpośrednio na konkretną przyczynę lęku. Wskazówki o tym, jak radzić sobie z  lękami np. przed burzą czy jazdą w samochodzie, znajdziecie w naszym poradniku.

Unikanie stresujących sytuacji lub szprycowanie zwierzęcia lekami nigdy nie rozwiążą problemu. Leki łagodzą jedynie objawy lęku. Skuteczne rozwiązanie to takie, po którym zwierzę jest spokojne, zrelaksowane i czuje się bezpiecznie w sytuacji, która w przeszłości wywoływała lęk.

 

Please follow and like us: